Chỉ tiêu 3 triệu, hoàn thành 30%, tức 900 ngàn.
Tôi gửi đơn đến mấy công ty.
Hai công ty phản hồi.
Một là đối thủ trong cùng ngành, quy mô lớn hơn công ty tôi hiện tại.
Một là công ty khởi nghiệp, mới thành lập hai năm.
Tôi đều hẹn phỏng vấn.
Công ty đầu tiên, người phỏng vấn hỏi:
“Chị đạt trung bình 900 ngàn mỗi tháng ở công ty cũ, sao lại muốn nghỉ việc?”
Tôi nói: “Muốn đổi môi trường.”
Anh ta gật đầu, “Về chỉ tiêu, chị kỳ vọng bao nhiêu?”
“Chỉ cần hợp lý là được.”
“Chúng tôi đặt KPI khoảng 800 đến 1 triệu mỗi tháng, tùy theo phân bổ khách hàng. Chị thấy sao?”
800 đến 1 triệu.
Không phải 3 triệu.
Tôi đáp: “Tôi thấy hợp lý.”
Anh ta hỏi thêm vài câu về kinh nghiệm khai thác khách hàng.
Cuối cùng nói: “Bộ phận nhân sự sẽ liên hệ với chị sau.”
Tôi rời công ty đó, cảm xúc lẫn lộn.
Thì ra chỉ tiêu hợp lý là như vậy.
Thì ra, tôi không phải là đồ bỏ đi.
Công ty thứ hai, là công ty khởi nghiệp.
Chính giám đốc phỏng vấn tôi, hỏi thẳng hơn.
“Vì sao chị nghỉ việc ở công ty cũ?”
Tôi nghĩ một chút, quyết định nói thật.
“Vì KPI không công bằng.”
Anh ấy nhướng mày, “Không công bằng thế nào?”
“Chỉ tiêu của tôi gấp ba lần đồng nghiệp, khách hàng được phân đều là nhóm khó nhất.”
Anh ấy im lặng vài giây.
“Chuyện đó… không hiếm.”
“Tôi biết.”
“Vậy chị có thể thích nghi với tốc độ của một công ty khởi nghiệp không?”
“Có thể.”
“Chúng tôi không vòng vo, làm tốt thì được nhiều, làm kém thì nhận ít. Nhưng chỉ tiêu luôn công bằng. Có thể làm bao nhiêu thì giao bấy nhiêu.”
“Vâng.”
“Chị có thể đi làm từ khi nào?”
Tôi ngẩn ra.
“Chị trúng tuyển rồi.” Giám đốc mỉm cười. “Lương tháng 12 triệu, chỉ tiêu 800 ngàn, chấp nhận chứ?”
12 triệu.
Nhiều hơn công ty cũ 4 triệu.
Chỉ tiêu 800 ngàn.
Chỉ bằng một phần tư chỗ cũ.
“Chấp nhận.” Tôi đáp.
5
Quay lại công ty, tôi bắt đầu bàn giao công việc.
Chu Mẫn đi công tác về, việc đầu tiên là gọi tôi vào phòng.
“Cố Hiểu, tôi nghe nói cô đang tìm việc?”
Tôi không hỏi chị ta nghe từ đâu.
Công ty nhỏ thế, tin gì cũng không giấu được.
“Đúng vậy.”
Chu Mẫn nhíu mày, “Tại sao?”
Tôi nhìn chị ta, bỗng thấy nực cười.
Ba năm rồi, tháng nào cũng mắng tôi là đồ bỏ đi, mỗi năm không cho tôi một đồng thưởng.
Giờ lại hỏi tôi tại sao muốn đi?
“Tôi muốn đổi môi trường.”
“Có phải vì chuyện thưởng cuối năm không?” Chu Mẫn thở dài, “Đó là quy định công ty, không phải một mình tôi quyết định.”
“Tôi biết.”
“Cô cố gắng thêm một năm nữa, sang năm chắc chắn có thưởng.”
Tôi không nói gì.
“Cố Hiểu, tôi luôn đánh giá cao cô.” Chu Mẫn đổi giọng, “Cô làm ba năm ở đây, từ người mới đến bây giờ, tôi đều nhìn thấy. Cô là người có tiềm năng, chỉ là…”
“Chỉ là gì?”
“Chỉ là cần rèn giũa thêm.” Chu Mẫn nói, “Người trẻ đừng vội vàng, phải biết nhẫn nhịn.”
Nhẫn nhịn.
Tôi đã nhẫn nhịn suốt ba năm.
Ba năm mỗi tháng bị mắng.
Ba năm không có thưởng.
Dùng chỉ tiêu gấp ba lần người khác để so với tôi.
Vậy là nhẫn nhịn sao?
“Chị Chu.” Tôi nói, “Tôi đã nhận được việc mới rồi.”
Sắc mặt Chu Mẫn thay đổi, “Công ty nào?”
“Một công ty khởi nghiệp.”
“Khởi nghiệp?” Chu Mẫn cau mày, “Loại đó có ổn định không?”
“Công bằng hơn ở đây.”
“Ý cô là gì?”
Tôi nhìn thẳng vào chị ta, “Tôi đã thấy bảng phân bổ KPI.”
Căn phòng lặng đi.
Nét mặt Chu Mẫn cứng lại.
“Chỉ tiêu của tôi là 3 triệu, Lý Vy là 1 triệu, Trương Hạo 1.2 triệu.” Giọng tôi bình tĩnh, “Tôi được giao toàn khách loại D và E, họ thì toàn A và B.”
“Cái này…”
“Vậy nên, không phải tôi không có năng lực.” Tôi đứng dậy, “Mà là luật chơi ngay từ đầu đã không công bằng.”
Mặt Chu Mẫn tối sầm lại.
“Cố Hiểu, nghe tôi giải thích—”
“Không cần giải thích.” Tôi nói, “Tuần sau tôi nghỉ.”
“Khoan đã!” Chu Mẫn cũng đứng lên, “Cô không thể cứ thế mà đi!”
“Vì sao không thể?”
“Cô… cô đi như vậy, sẽ ảnh hưởng xấu đến sự nghiệp.”
Tôi bật cười.
“Chị Chu, ba năm qua, mỗi tháng chị mắng tôi là đồ bỏ đi, mỗi năm khiến tôi không có đồng thưởng nào.
Giờ chị lại nói tôi phải lo cho sự nghiệp?”
Mặt Chu Mẫn đỏ bừng.
“Tôi… tôi chỉ muốn khích lệ cô thôi…”
“Khích lệ tôi?” Tôi nhìn chị ta, “Bằng chỉ tiêu gấp ba lần người khác?”
“Đó là sắp xếp của công ty—”
“Thật không?” Tôi ngắt lời, “Là công ty sắp xếp, hay chị sắp xếp?”
Chu Mẫn không nói nên lời.
Tôi bước ra cửa, dừng lại.
“Chị Chu, tôi đi rồi, chị phải tìm người khác làm ‘đệm lót’ cho đội rồi.”
Tôi không quay đầu.
Rời khỏi văn phòng.
Thẳng lưng, bước đi.
6
Tin tôi nghỉ việc lan rất nhanh.
Chiều hôm đó, cả phòng đều biết tôi sắp rời đi.
Lý Vy đến tìm tôi.
“Cố Hiểu, cậu thật sự muốn đi sao?”
“Ừ.”
“Đi đâu?”
“Một công ty khởi nghiệp.”
Sắc mặt Lý Vy có chút khó xử, “Chỗ như vậy… không ổn định đâu.”
Tôi tiếp tục thu dọn đồ, không trả lời.
“Ở lại đi.” Lý Vy nói, “Chị Chu nói rồi, sang năm sẽ điều chỉnh chỉ tiêu cho cậu.”
Tôi dừng tay, nhìn cô ta.
“Lý Vy, cậu biết chỉ tiêu của tôi là bao nhiêu không?”
Biểu cảm cô ta cứng lại.
“Cậu biết đúng không?”
Lý Vy không nói gì.
“Cậu biết tôi là 3 triệu, cậu là 1 triệu. Cậu biết khách hàng của tôi toàn loại D, của cậu toàn loại A.”
Giọng tôi rất bình tĩnh.
“Cậu đều biết.”
“Tớ…”
“Hôm đó ở phòng trà, cậu nói: ‘Cô ta sao còn chưa nghỉ việc.’”
Mặt Lý Vy tái nhợt.
“Cậu nghĩ tôi không nghe thấy sao?”
“Cố Hiểu, tôi không có ý đó…”
“Thôi đi.” Tôi xách túi lên, “Tôi không trách cậu. Nếu tôi ở vị trí cậu, có khi cũng nghĩ như thế.”
Tôi quay người bước đi.
Lý Vy gọi với theo:
“Cố Hiểu ——”
Tôi không quay đầu lại.
Ngày nghỉ việc, tôi bàn giao xong mọi thứ, lần cuối cùng bước vào văn phòng Chu Mẫn.
“Đơn xin nghỉ tôi để trên bàn.”
Chu Mẫn nhìn tôi, sắc mặt vẫn khó coi.
“Cố Hiểu, em chắc chắn không muốn suy nghĩ lại à?”
“Chắc chắn.”
“Em đi rồi, có thể sẽ hối hận đấy.”
Tôi cười.
“Chị Chu, em ở đây ba năm, không tăng lương, không thưởng, mỗi tháng bị mắng là đồ bỏ đi.”
“Tới giờ em nên hối hận điều gì?”
Chu Mẫn mấp máy môi, không nói được gì.
“Chị đừng giữ em lại.” Tôi nhìn chị ta, “Thứ chị cần không phải là nhân viên, mà là người làm nền.”
“Cô—”
“Làm nền cho người khác nổi bật hơn.”
Tôi quay người đi.
“Cố Hiểu!” Giọng Chu Mẫn gắt lên, “Cô mà đi thế này, sẽ không có kết cục tốt đâu!”
Tôi đứng lại ở cửa, không quay đầu.
“Có thể.” Tôi nói, “Nhưng ít nhất, tôi không cần chứng minh mình không phải là đồ bỏ đi nữa.”
Tôi rời khỏi văn phòng.
Đi qua dãy bàn làm việc.
Đi qua căn phòng họp từng tổ chức biết bao cuộc họp tháng.
Đi qua phòng trà đầy lời đàm tiếu.
Đi qua cánh cửa công ty.
Ngoài trời nắng rất đẹp.
Tôi đứng trước cổng, hít một hơi thật sâu.
Ba năm rồi.
Cuối cùng cũng kết thúc.
7
Công ty mới nằm ở phía bên kia thành phố, đi tàu điện mất một tiếng.
Nhưng tôi không ngại.
Ngày đầu tiên đi làm, chính giám đốc giới thiệu tôi với cả nhóm.
“Đây là Cố Hiểu, nhân viên sale mới.”
Nhóm có sáu người, ai cũng còn trẻ.
Mọi người chào tôi vui vẻ, không có cảm giác xa cách thường thấy với người mới.
“Cố Hiểu, bàn làm việc của em ở kia.” Giám đốc chỉ góc gần cửa sổ, “Tháng này làm quen trước, tháng sau bắt đầu đánh giá chính thức.”
“Vâng.”
Tôi ngồi xuống, mở máy tính.
Giám đốc gửi một file:
《Bảng phân bổ KPI》
Tôi mở ra, tim đập thình thịch.
Cố Hiểu: Chỉ tiêu tháng 800 ngàn
Tôi kéo xuống:
Trần Cương: 800 ngàn
Lưu Mẫn: 750 ngàn
Trương Vĩ: 850 ngàn
…
Mỗi người đều như nhau.
Quanh quẩn 800 ngàn.
Không phải 3 triệu.
Không phải gấp ba lần người khác.
Tôi nhìn màn hình, bỗng thấy cay mắt.
Thì ra, công ty bình thường là như thế.
Thì ra, chỉ tiêu công bằng là như vậy.
Tháng đầu tiên, tôi ký được ba hợp đồng, tổng giá trị 950 ngàn.
Tỷ lệ hoàn thành: 119%
Giám đốc gửi tin trong nhóm:
@Cố Hiểu – Người mới vượt chỉ tiêu ngay tháng đầu, giỏi lắm!
Các đồng nghiệp gửi sticker:
“Ngầu quá!” “Đỉnh của đỉnh!”
Tôi nhìn điện thoại, lặng người rất lâu.
Ba năm ở công ty cũ, tôi chưa từng vượt 60%.
Ở đây, tháng đầu tiên, tôi đã vượt mốc 100%.
Không phải vì tôi bỗng nhiên giỏi hơn.
Mà vì cuối cùng, tôi được làm việc trong một môi trường công bằng.
Tháng thứ hai, tôi hoàn thành 1,1 triệu.
Tháng thứ ba, 1,4 triệu.
Đến tháng thứ tư, tôi trở thành quán quân doanh số của cả đội.
Giám đốc gọi tôi vào phòng.
“Cố Hiểu, em làm rất tốt.”
“Cảm ơn sếp.”
“Quý sau, anh muốn giao cho em dẫn dắt một bạn mới. Có vấn đề gì không?”
Tôi sững lại, “Em… làm được không?”
“Dĩ nhiên là được.” Giám đốc cười, “Em là người có thành tích tốt nhất đội, không giao cho em thì giao cho ai?”
Tôi bước ra khỏi văn phòng, lòng đầy cảm xúc.
Công ty cũ, tôi là “đồ bỏ đi đội sổ”.
Công ty này, tôi là người dẫn đầu.
Chỉ khác ở một điều: chỉ tiêu công bằng.
Nửa năm sau, tôi nhận được một cuộc điện thoại.
Là chị Vương – đồng nghiệp cũ.
“Cố Hiểu, em đi rồi, Chu Mẫn bị giáng chức đấy.”
“Gì cơ?”
“Sếp tổng kiểm tra bảng KPI năm ngoái, phát hiện chị ấy giao cho em chỉ tiêu gấp ba người khác.”
Giọng chị Vương đầy bất bình, “Sếp giận lắm, nói làm vậy là ép người nghỉ việc.”
Tôi im lặng.
“Không chỉ vậy đâu.” Chị Vương hạ giọng, “Sếp còn phát hiện, chị Chu phân cho em khách hàng khó nhất, nhưng khi có hợp đồng lại tính thành tích vào nhóm. Nghĩa là em làm, công nhận cho chị ấy, còn lỗi thì đổ lên đầu em.”
“… Rồi sao nữa?”
“Chị Chu bị giáng xuống làm nhân viên bình thường.”
“Giờ Lý Vy làm quản lý tạm thời, nhưng nghe bảo cũng không ra sao.”
Tôi cầm điện thoại, không biết nên nói gì.
“Cố Hiểu, em đã chọn đúng.” Chị Vương thở dài, “Biết chỗ đó tệ thế, chị cũng nên nghỉ sớm.”
“Chị cũng muốn nghỉ à?”
“Muốn chứ.” Chị Vương nói, “Bên em còn tuyển người không?”
Tôi cười.
“Có. Lúc nào cũng hoan nghênh.”