Hôm bà mất, nắm tay tôi mà nói: “Bé con, chiếc vòng này theo bà bốn mươi năm, sau này sẽ theo con.”
Tôi nói: “Con không cần, bà sẽ khỏe lại mà.”
Bà cười, tháo chiếc vòng ra, đeo vào cổ tay tôi.
Lúc ấy, cổ tay tôi còn nhỏ, chiếc vòng đeo lỏng lẻo.
Bà bảo: “Chờ con lớn lên, sẽ vừa.”
Giờ tôi lớn rồi.
Chiếc vòng cũng vừa rồi.
Rồi nó bị nung chảy, biến thành một mặt dây chuyền vàng to bằng ngón tay cái.
Mẹ tôi đang nhặt rau thì tôi về đến.
“Tố Tố? Sao giờ này con tới? Không đi làm à?”
“Mẹ, con có chuyện muốn nói.”
Tôi kể lại mọi chuyện, từ đầu tới cuối.
Mặt mẹ tôi, càng nghe càng trắng bệch.
“Con nói… vòng phỉ thúy… bị nung rồi?”
“Vâng.”
“Đó là vòng của bà ngoại con.”
“Con biết.”
“Là chiếc vòng bà đeo suốt bốn mươi năm.”
“Con biết.”
Tay mẹ cầm mớ rau run lên từng hồi.
Rồi bà từ từ ngồi sụp xuống, ôm mặt khóc nức nở.
“Mẹ—”
“Lúc bà con mất, bà bảo mẹ đưa lại cái vòng cho con, để sau này con lấy chồng còn đeo, như là bà luôn bên cạnh con.”
Bà khóc đến run người.
“Bà ta sao có thể làm vậy? Sao có thể đối xử như thế?”
Tôi ngồi xuống, ôm lấy mẹ.
Tôi không khóc.
Tôi không được khóc.
Tôi còn việc phải làm.
“Mẹ, mẹ đừng khóc nữa. Chuyện này, con sẽ xử lý.”
“Xử lý thế nào? Cái vòng đã bị nung rồi mà!”
“Đồ bị nung thì không lấy lại được. Nhưng tiền, con sẽ không để bà ta nuốt dù chỉ một xu.”
Tôi đỡ mẹ ngồi xuống ghế.
“Còn nữa, con sẽ bắt bà ta phải xin lỗi mẹ, trước mặt mọi người.”
Mẹ tôi nhìn tôi, nước mắt vẫn còn đọng trên gương mặt.
“Tố Tố…”
“Mẹ, mẹ cứ chờ xem.”
Tôi đứng dậy.
“Chuyện này, con sẽ cho mẹ một lời công bằng.”
3
Rời nhà mẹ đẻ, tôi gọi cho chị Chu.
“Chị Chu, giúp em một việc.”
“Em nói đi.”
“Chị có thể tra giúp em xem tuần trước có ai mang vòng ngọc phỉ thúy đến tiệm chị định giá không?”
“Vòng ngọc như thế nào?”
Tôi gửi ảnh cho chị.
“Cái này, loại băng chủng phiêu hoa, là bà ngoại em để lại.”
Chị ấy im lặng mấy giây.
“Tố Tố… cái vòng này của em… từng có người mang tới định giá.”
“Lúc nào?”
“Tuần trước nữa.”
“Ai mang đến?”
“Một phụ nữ ngoài năm mươi.”
Mẹ chồng.
“Bà ấy hỏi trị giá bao nhiêu. Bọn chị định giá từ mười hai vạn đến mười lăm vạn.”
“Rồi sao nữa?”
“Bà ấy hỏi có thu mua không. Bọn chị nói có, giá mười hai vạn.”
“Bà ấy bán không?”
“Không. Bà bảo để suy nghĩ thêm.”
Tôi siết chặt điện thoại trong tay.
“Sau đó bà ấy đem đi nung hết.”
“Cái gì?!”
“Bà ấy nung toàn bộ trang sức cưới của em, làm thành một bộ trang sức vàng giá bốn vạn hai.”
Đầu dây bên kia, chị Chu hít mạnh một hơi.
“Không thể nào… loại ngọc băng chủng không nung được mà? Bà ta xử lý kiểu gì vậy?”
Tôi sững người.
Đúng rồi.
Ngọc phỉ thúy không thể nung được.
“Chị Chu, đúng là ngọc không thể nung, phải không ạ?”
“Dĩ nhiên. Ngọc là đá mà em. Tiệm vàng chỉ có thể thu mua, chứ không thể nung.”
“Vậy bên tiệm Kim Tân, họ sẽ xử lý thế nào?”
“Hoặc là thu mua, hoặc là…”
“Hoặc là sao?”
“Hoặc là trả lại nguyên trạng. Em thử hỏi xem, có khi cái vòng vẫn còn đó.”
Tim tôi đập thình thịch.
Tôi cúp máy, lái xe thẳng đến tiệm Kim Tân.
Quản lý Vương thấy tôi quay lại thì có vẻ ngạc nhiên.
“Cô ơi, còn chuyện gì nữa sao?”
“Cái vòng ngọc phỉ thúy đó, các anh xử lý thế nào?”
Ông ta sững lại.
“Vòng ngọc nào cơ?”
“Trong đợt trang sức mẹ chồng tôi mang đến, có một vòng phỉ thúy.”
Ông ta nhíu mày, lật sổ ghi chép.
“Cô ơi, trong đợt đó không có ghi nhận vòng ngọc phỉ thúy nào cả.”
“Sao ạ?”
“Trên phiếu chỉ ghi: trang sức vàng các loại, một nhẫn kim cương, một bộ ngọc trai. Không có ngọc.”
Tôi nhìn ông.
“Không thể nào. Trong sính lễ của tôi chắc chắn có một vòng ngọc phỉ thúy, loại băng chủng phiêu hoa, trị giá mười hai vạn.”
Ông nhìn lại ghi chép, rồi lại nhìn tôi.
“Cô à, tôi chỉ có thể nói, lúc mang tới tiệm để nung, trong đó thực sự không có vòng ngọc.”
Tôi đứng chết lặng.
Vòng ngọc… không mang đi nung.
Vậy nó ở đâu?
Mẹ chồng nói “đã nung hết”.
Bà ta nói “cả cái vòng xanh cũng nung rồi”.
Bà ta nói dối.
Vòng ngọc không bị nung.
Nó vẫn còn.
Nó vẫn ở trong tay bà ta.
Tôi quay đầu bước đi.
“Cô ơi—”
Tôi không quay lại.
Tôi phải gặp bà ta.
Tôi phải tận mắt nhìn xem, cái vòng đó… có còn hay không.
4
Cửa nhà mẹ chồng khép hờ.
Tôi đẩy cửa bước vào, thấy bà đang ngồi trên ghế sofa gọi điện thoại.
“Tôi biết rồi, tôi biết rồi, chuyện này anh đừng lo, để tôi xử lý…”
Thấy tôi, sắc mặt bà lập tức biến đổi.
“Để tôi gọi lại sau.”
Bà tắt máy.
“Tố Tố, sao con lại đến nữa?”
Tôi không trả lời, bước thẳng vào phòng ngủ của bà.
“Con làm gì đấy? Vào phòng mẹ làm gì?”
Bà ta chạy theo, muốn cản tôi.
Tôi đẩy cửa ra.
Phòng ngủ rất đơn giản, có tủ đầu giường, tủ quần áo, bàn trang điểm.
Trên bàn trang điểm có một hộp trang sức.
Tôi bước tới, mở ra.
Bên trong có vài sợi dây chuyền vàng, mấy chiếc nhẫn vàng.
Không có vòng ngọc.
“Con tìm gì vậy? Dựa vào đâu mà lục đồ của mẹ?”
Tôi không trả lời, mở tủ quần áo.
“Tố Tố con điên rồi à? Con đang làm gì vậy?”
Tôi lục tủ, không có.
Tôi mở ngăn kéo đầu giường.
Ngăn đầu tiên: không có.
Ngăn thứ hai—
Một túi vải nhỏ màu đỏ.
Tôi cầm lên, mở ra.
Bên trong là một chiếc vòng ngọc phỉ thúy.
Loại băng chủng phiêu hoa, nước ngọc trong, sắc xanh dịu nhẹ.
Chiếc vòng của bà ngoại.
Tôi quay người lại, nhìn thẳng vào mẹ chồng.
“Mẹ, mẹ chẳng phải đã nói, nung hết rồi sao?”
Sắc mặt bà lập tức trắng bệch.
“Mẹ… cái đó…”
“Mẹ còn nói cái vòng ngọc xanh cũng bị nung, làm thành mặt dây chuyền.”
Tôi giơ chiếc vòng trong tay lên, lắc lắc.
“Vậy cái này là gì?”
“Cái đó… cái đó là của mẹ… mẹ tự mua…”
“Của mẹ?”
Tôi bật cười.
“Chiếc vòng này là bà ngoại để lại cho con. Con đã đeo suốt mười ba năm. Bên trong lòng vòng có khắc hai chữ ‘Niệm Niệm’ — là tên gọi ở nhà của con.”
Tôi đưa mặt trong chiếc vòng ra trước mặt bà.
Niệm Niệm.
Nét chữ của bà ngoại.
“Mẹ còn định nói đây là của mẹ không?”
Bà im lặng.
Đứng đó, nét mặt liên tục thay đổi.
“Tố Tố, mẹ…”
“Tôi đã kiểm tra sổ sách bên tiệm vàng. Số trang sức mẹ mang đi nung, họ đã trả cho mẹ hai mươi sáu vạn ba ngàn tám. Bộ trang sức mới chỉ tốn bốn vạn hai. Mẹ đã giấu riêng hai mươi hai vạn một.”
“Không có đâu! Mẹ không có—”
“Còn chiếc vòng ngọc, mẹ không dám nung — vì không nung được. Mẹ đem đi định giá, biết nó đáng mười hai vạn, nên lén cất riêng.”
Bà há miệng, nhưng không nói được lời nào.
“Hai món đó cộng lại, ba mươi tư vạn mốt.”
Tôi nhìn thẳng vào mắt bà.
“Mẹ, định khi nào thì trả lại tôi?”
Đúng lúc ấy, cửa mở.
Trần Hạo xông vào, thở dốc.
“Mẹ? Tố Tố? Có chuyện gì vậy?”
Anh nhìn thấy chiếc vòng trong tay tôi, rồi thấy khuôn mặt tái mét của mẹ mình, lập tức khựng lại.
“Cái… cái gì vậy?”
“Anh hỏi mẹ anh đi.”
Tôi cất chiếc vòng vào túi xách.
“Trần Hạo, mẹ anh đã lấy ba mươi tư vạn mốt tiền sính lễ của tôi. Anh tính sao?”
Anh đứng chết trân, miệng mở ra mà không nói được lời nào.
Mẹ chồng tôi đột ngột òa khóc.
“Mẹ làm vậy cũng là vì cái nhà này! Vì tụi con! Nhà còn thiếu tiền mua chung cư, mấy món trang sức đó để cũng chẳng để làm gì…”
“Để cũng chẳng để làm gì?”
Tôi ngắt lời.
“Đó là vật bà ngoại để lại cho tôi. Dựa vào đâu mà mẹ đụng đến?”
“Mẹ là mẹ chồng của con! Mẹ—”
“Mẹ là mẹ chồng, không phải mẹ ruột. Đồ của tôi, mẹ không có quyền quyết định.”
Bà sững người.
Trần Hạo cuối cùng cũng lên tiếng.
“Mẹ… Tố Tố nói có đúng không?”
Bà không trả lời.
“MẸ!”
“ĐÚNG! Là đúng đấy thì sao? Mẹ làm vậy cũng là vì con! Vì cái nhà này! Con nhỏ đó có mớ trang sức mà cứ để không, mẹ—”
“Hai mươi tám vạn sính lễ, biến thành bốn vạn hai trang sức vàng.” Tôi nói rõ từng chữ. “Mẹ gọi đó là vì gia đình?”
Căn phòng im phăng phắc.
Trần Hạo cúi đầu, im lặng.
Mẹ chồng tôi đứng đó, nước mắt lăn dài.
Tôi nhìn hai mẹ con họ.
“Trần Hạo, tôi hỏi lại lần nữa. Chuyện này, anh định xử lý thế nào?”
Anh ngẩng đầu nhìn tôi, rồi quay sang nhìn mẹ mình.
“Tố Tố, hay là… mình thương lượng lại?”
Tôi bật cười.
Thương lượng.