16.
Một mùa đông tiễn đi hai vị nương nương, khiến ta hoảng hốt bất an.Tới khi xuân ấm mới tạm gác nỗi buồn, vì Thái thượng hoàng tăng cường bài tập cho ta.
Riêng chạy vòng đã là sáng một vòng, tối một vòng — nửa cái mạng cũng theo đó mà mất.Chưa kể còn phải học võ với võ sư.Cảnh tượng oai hùng ta tưởng tượng chẳng thấy đâu, vừa bắt đầu đã phải tấn tĩnh.
Hết buổi, ta gần như mất cảm giác ở chân.Về phòng khóc một trận, hôm sau lại tiếp tục.
Mệt thân đã đành, Thái thượng hoàng còn đứng bên chỉ trỏ:— Nói động tác ta không chuẩn, ra chiến trường sẽ bị một thương đâm chết.— Nói ta tư chất kém, tính lại lười, là bùn nhão không chống được tường.Tất nhiên, muôn lời vẫn không quên khen cụ nội, xen cả tự khen mình.
Cụ nội thế nào ta không rõ, nhưng ta thật khó mà liên hệ được giữa Thái thượng hoàng tuổi già trước mắt với thiếu niên “ngân yên chiếu bạch mã, sáp tháp như lưu tinh” trong lời ông.Thời gian như dao giết lợn, chẳng nể mặt ai, với Thái thượng hoàng cũng không ngoại lệ.
Võ sư cuối cùng hô dừng, ta bất chấp lễ nghi ngồi phịch xuống, thở dốc.Thái thượng hoàng bước tới:“Chú ý tư thế, một tiểu nha đầu sao có thể thất lễ thế này?”
Ta suýt nghẹn khí — lúc này mới nhớ ta là con gái, sao không lôi cụ nội ra so?
Nghi vấn của ta quá rõ, Thái thượng hoàng hiếm hoi đáp một câu khiến ta tức điên:“Cảnh Minh mới chẳng như ngươi.”
Ta trừng mắt nhìn, ông liền quay sang bảo võ sư tăng cường huấn luyện, để ta sớm “chống đỡ được”.
Đây là ép non, ép non đấy!
17.
Thời gian lướt nhanh bên tóc và đầu ngón tay, Du Quý Thái phi và Lương Thái tần cũng lần lượt qua đời.Chủ nhân Xuân Hòa Viên ngày một ít.
Ta mơ hồ chắc chắn, sớm muộn nơi này cũng chỉ còn lại mình ta.Tiếng cười xưa chẳng còn, chỉ để ta một mình giữ cái vườn rộng lớn này — nghĩ thôi đã sợ.
Vạn vật hướng về ánh sáng, riêng ta từng bước tiến đến lụi tàn.Nhưng đời vốn vậy: sinh, lão, bệnh, tử — chẳng thể chống lại.
Lại một mùa ve kêu, ta rốt cuộc bắt đầu học bắn cung.Ban đầu còn thấy hứng thú, đến khi cung thực sự đặt vào tay mới biết khó kéo.
Thái thượng hoàng ngồi dưới bóng cây nhìn thấy, không ngoài dự đoán lại lẩm bẩm ta vô dụng.Ta dậm chân:“Bệ hạ giỏi thì tự làm mẫu cho thần thiếp xem.”
Ông tức đến bật dậy, chỉ vào ta mắng là vô lễ.Câu ấy ta nghe quen rồi — vì trong vườn giờ chỉ mình ta chịu được ông.Cảm giác có chỗ dựa thật dễ chịu.
Ta buông cung, chạy vào bóng râm nói chuyện với ông.Chưa kịp tự khen mình thông minh, thì người hầu của Cẩn Thái phi đã hấp tấp đến báo: Cẩn Thái phi chẳng may ngã.
18.
Người già không chịu nổi một cú ngã — Du Quý Thái phi cũng vì ngã mà nằm liệt giường, một khi nằm xuống là đủ thứ bệnh kéo đến.
Ta nóng ruột không yên, Thái thượng hoàng hỏi vài câu rồi bảo ta qua thăm.Mặc kệ cái nóng oi ả, ta chạy thẳng đến chỗ Cẩn Thái phi.
Nhờ mấy năm nay rèn luyện, quãng đường dài thế mà ta chỉ thở hổn hển, chưa đến mức ngã vật ra đất kêu than.Nghe tiếng ta, Cẩn Thái phi lập tức sai mang bát canh đậu xanh đã để nguội ra.
“Bệ hạ làm sao lại ngã? Thái y nói thế nào?”“Tuổi già rồi, chân tay chẳng nghe lời nữa.”
Nhìn cổ chân bà sưng đỏ, ta chợt thấy mắt mình cay xè, nước mắt rưng rưng.Bà lại khuyên ta:“Tiểu Muôi đừng sợ, không sao đâu.”
Ta vừa gật đầu, liền nghe bà nói câu tiếp:“Chết cũng tốt, người thân của ta đều đang chờ dưới kia, ta chẳng đơn độc đâu.”
Nước mắt ta lập tức trào ra, không sao kìm nổi.“Đừng khóc, ai rồi cũng đến lúc ấy thôi.”
Bà xem nhẹ sinh tử, nhưng ta lại muốn níu bà ở lại.Nghe kỹ dặn dò của Thái y, ta ngày ngày tìm cớ tới bên bà, hận không thể tự tay chăm sóc.
Nhưng mọi chuyện vẫn ngoài ý muốn — như ta chẳng thể giữ Du Quý Thái phi và Lương Thái tần ở lại — vào tiết thu, Cẩn Thái phi vẫn ra đi.
Trước lúc mất, bà đã lẫn, nhưng vẫn cố đưa tay về hướng nam, miệng không ngừng gọi:“Tuế Tuế… Tuế Tuế…”Từng tiếng xé lòng như cuốc kêu máu lệ.
Tuế Tuế là con gái độc nhất của bà — Vĩnh An công chúa, gả hòa thân khi vừa tròn mười sáu.
Gả thiếp thân an xã tắc,không biết nơi nào dùng tướng quân.
Cuộc hôn nhân xa xứ ấy chỉ đổi lấy được hai năm thái bình.Đến năm thứ ba, Nam Tề xé bỏ hòa ước, lấy công chúa tế cờ, rồi một lần nữa phát binh xâm lấn.
Cuộc chiến kéo dài suốt năm năm, số người chết trận vô kể, sử sách ghi chép toàn là máu lửa.
Với Cẩn Thái phi, con gái bà không bao giờ trở về nữa, đến tro tàn gửi cố quốc cũng là ước vọng xa vời.Nay, khi bước đến tận cùng sinh mệnh, tâm niệm của bà vẫn chỉ có đứa con ấy.
Lan Thái phi khóc không ngừng, Thái thượng hoàng cũng hiếm hoi rơi lệ, nắm tay bà.Cẩn Thái phi dường như nhận ra, ánh mắt nhìn sang, khóe môi khẽ cong thành một nụ cười nhạt, rồi vượt qua ông, rơi xuống người ta.
Ta nhích lại gần, bàn tay mát lạnh của bà chạm lên má ta.“Phải sống thật tốt.”
Bàn tay bỗng rơi xuống, đôi mắt sáng kia vĩnh viễn khép lại.
19.
Sau khi Cẩn Thái phi mất, Thái thượng hoàng cũng nới lỏng việc quản thúc ta, vì ông cũng đổ bệnh.
Nằm trên giường, Thái thượng hoàng chẳng khác gì một lão nhân bình thường; quyền lực không giúp ông trẻ lại, giàu sang cũng chẳng miễn cho ông bệnh tật.
Ta khó nói rõ cảm giác với ông — lúc đầu là oán hận tột cùng, vì đời ta vừa mới bắt đầu đã bị ông chôn vùi.Tuy chẳng thiếu giàu sang, nhưng tính ông cổ quái, suốt ngày đem ta ra so với cụ nội.Cụ nội là bảo bối trong tay ông, còn ta chỉ là bùn dưới chân.
Nhưng đôi khi không chèn ép ta, ông lại đối xử rất tốt, chẳng khác nào một ông cố hiền từ trong nhà.Là chắt gái duy nhất bên ông, ta nhận hết mọi sự cưng chiều.
Không chỉ thế, sự yêu thương của các nương nương cũng đều rơi vào ta, kể cả của cải riêng của họ, cuối cùng cũng giao cho cô gái chẳng máu mủ gì như ta.Mất ở Đông Vu, được bù ở Tang Lâm!
Ta dốc lòng hầu hạ, lần này không cầu trời mà trời vẫn mở mắt, cho ông bình phục.Thấy ông chống gậy đi lại, ta vui mừng đến rơi lệ — rốt cuộc cũng có lần con người thắng được số mệnh.
Nhưng tình thân vừa chớm nở ấy, theo đà ông khỏe lại mà nhanh chóng nguội lạnh, lập tức vào mùa đông giá buốt.
“Tiểu Muôi, sao chạy chậm thế!”“Nửa thạch cung mà ngươi không kéo nổi, đúng là làm nhục danh tiếng của Cảnh Minh!”“Ngắm chuẩn mà bắn còn trượt, có phải bia sống đâu, thật là ngu!”
Mỗi câu ông nói, lại gõ mạnh gậy xuống đất, cho ta cảm giác nếu ta không nên người, ông chết cũng không nhắm mắt được.
Nhưng ta học xong tất cả thì sao?Ta không thoát nổi nhà giam này, không thể như cụ nội mở mang bờ cõi, thậm chí còn không sống như một nam nhân bình thường, tự tay nuôi thân.Dù mười tám ban võ nghệ đều tinh thông, thứ chờ ta vẫn chỉ là cái chết già nơi này.Thậm chí, chưa chắc ta đã sống được đến lúc ấy.
Mỗi lần nghĩ vậy, lòng ta nguội lạnh.
Phụ quyền và phu quyền đè nặng lên mọi người phụ nữ, họ chỉ cần hé một chút ân sủng từ kẽ tay là đủ che chở cả đời ta.Cái gọi là ngày tháng êm ấm bây giờ, chẳng phải cũng dựa vào tình nghĩa đã chết mấy chục năm giữa cụ nội và Thái thượng hoàng sao?
Cụ nội chết sớm mới thành tấm gương trung thần trong lòng ông, để mấy chục năm sau còn có thể che chở con cháu.Không như những người chết muộn, còn làm lụy cả gia tộc.
20.
Lại một mùa đông tuyết phủ, Thái thượng hoàng bệnh đến mức không gượng dậy nổi.
Cơn bệnh này đến bất ngờ, dữ dội, đến mức Hoàng đế cũng đội tuyết vào cung.Nhìn mà thấy, ông ra đi chắc chỉ tính bằng ngày.
Ta bận đến chẳng dám ngơi nghỉ, sợ một khi dừng lại sẽ nghĩ nhiều.Ta sợ ông băng hà thì ta cũng chết.Sợ vườn này người càng lúc càng ít, rồi dần hoang phế.
Lan Thái phi thấy vậy, gọi ta lại.Ta nắm tay bà, trong lòng bồn chồn, nhưng không dám nói ra.Bà tuổi đã cao, ta không muốn bà buồn.
“Đứa ngoan, không sao đâu.”
Ta vẫn không kìm được, bật khóc hỏi câu chất chứa sâu nhất trong lòng:“Nếu bệ hạ băng hà, chúng ta sẽ ra sao?”
“Tiểu Muôi, phải nhớ ngươi không giống bọn ta, đừng sợ.”
Ta gật đầu lia lịa, vừa nghe tiếng an ủi của bà, vừa âm thầm khóc nức nở.Ta nhớ cha mẹ, nhớ ca ca, nhớ nhà.
“Tiểu Muôi thích người như thế nào?”
Ta ngẩn ra:“Ta thích Lan Thái phi, thích Cẩn Thái phi, thích…”
Chưa kịp đếm xong, đã bị bà cắt lời:“Ý ta là, nếu không vào đây, ngươi muốn lấy người thế nào?”
Lấy chồng? Ta mường tượng một tấm phu quân tương lai: phải tuấn tú, dịu dàng, tính tình tốt, nhân phẩm tốt, lại đối xử tốt với ta…Hình như ta tham quá, cái gì cũng muốn.
Lan Thái phi xoa đầu ta:“Không vội, cứ từ từ nghĩ.”
21.
Rồi cũng đến ngày ấy.
Thái thượng hoàng chợt minh mẫn, sai mang giấy bút, để ông đọc, Hoàng đế tự tay viết, ban xuống thánh chỉ cuối cùng.
Ta cùng mọi người quỳ nghe, nhưng theo từng chữ rơi xuống, ta kinh ngạc ngẩng đầu.Thánh chỉ cuối cùng này là dành riêng cho ta — phong ta làm Quận chúa, ban phủ đệ, cấp thực ấp, cả Xuân Hòa Viên cũng giao cho ta.
Ta ngây ngẩn đón chỉ tạ ơn, trong lòng chấn động.Ông gọi ta lại gần:“Về sau phải khôn ngoan hơn, đừng làm mất mặt Cảnh Minh.”
Sau khi ông băng hà, ta mới hiểu lời Du Quý Thái phi từng nói “ngươi không giống bọn ta” nghĩa là gì.Có lẽ lúc đầu ta đến đây với thân phận phi tần, nhưng ông tuổi già, lòng mềm, vẫn để lại cho ta một con đường sống.Con đường này đã được chuẩn bị từ lâu, chỉ là ta khờ khạo nên không nhận ra.
Chẳng trách ông bảo ta ngốc — trong cung và trong vườn, mọi người chỉ gọi ta là tiểu chủ, từ đầu đến cuối ta chưa từng có danh vị phi tần.Chuyện rõ ràng như thế, ta lại không phát hiện.
Nước mắt trào ra, ta quỳ theo mọi người, khóc đến muốn cạn lệ.Sau bao năm nơm nớp lo sợ, cuối cùng ta cũng vượt qua.Lần này, ta thực lòng cảm tạ Thái thượng hoàng.
22.Dù cảm động, lúc khóc tang vẫn phải dùng khăn tẩm gừng, nếu không khóc mấy ngày liền ta thật chịu không nổi.Hy vọng Thái thượng hoàng không trách ta dối trá.
Cuối cùng, đến ngày cuối, chân ta quỳ đến tê dại, đứng lên loạng choạng.Xoay cổ cho đỡ cứng, ta liền thấy Hoàng đế quỳ phía trước không được đỡ chắc, lảo đảo đập vào quan tài.
Mọi người chết sững, rồi ồ lên kinh hãi.Phán Nhi kéo ta tránh sang một bên.
Đầu Hoàng đế vỡ toác, máu chảy lênh láng.Một thái giám gan dạ đưa tay thử hơi thở, rồi “phịch” một tiếng quỳ xuống.
Ta bủn rủn chân, cùng mọi người lại quỳ lần nữa.Trong đầu bỗng hiện ra lời than phiền xưa của Thái thượng hoàng, nói đám con ông nhìn thì ai cũng đoản mệnh, may ra Hoàng đế còn tạm được.May mà ông mất sớm, nếu thấy cảnh này chắc tức lắm.
Nhưng thôi, trước mắt lo cái chân mình đã.
Tang lễ của Thái thượng hoàng và Hoàng đế nối tiếp nhau, mãi đến đầu xuân mới xong.Trong thời gian ấy, cũng có mấy người khóc tang mà ngã xuống đi theo họ — quả là Hoàng đế, ngay cả lúc chết cũng kéo thêm một nhóm.
23.Ta và gia đình gặp lại nhau, vốn định ôm nhau khóc một trận, nhưng dạo này khóc nhiều quá, đã không còn rơi được nước mắt, chỉ có thể nghẹn ngào bật tiếng nức.
Bảy năm không gặp, cha mẹ đã già, trên đầu cũng lấm tấm nhiều sợi bạc.Ca ca cũng chững chạc hơn nhiều, bộ dáng nghiêm nghị, nhìn vào còn khá dọa người.
Ban đầu ta định ở lại, nhưng nghĩ đến Lan Thái phi, ta vẫn đành từ biệt cha mẹ, quay về Xuân Hòa Viên.
Năm nay Xuân Hòa Viên so với những năm trước đã vắng đi nhiều người, lạnh lẽo hẳn, nhưng cỏ cây vẫn mọc xanh tốt, tràn đầy sức sống.Ta và Lan Thái phi ngồi trong sân phơi nắng, ăn điểm tâm.
Bà nói với ta rất nhiều.Bà bảo ta khó khăn lắm mới có thể ra ngoài, không nên theo bà quay về.Bà kể về quãng đời dài đằng đẵng và cô đơn của mình, kể về những người đã đến rồi đi.
Ta lặng lẽ nghe những chuyện xưa — vui có, buồn có, thành có, bại có — nhưng đến cuối, tất cả đều là bi kịch lặng lẽ.
Kẻ vất vả tranh đấu thì công cốc như múc nước vào giỏ trúc,kẻ nắm bài tốt trong tay thì vẫn thua sạch,kẻ yêu sâu đậm đến lúc chết mới nhận ra chỉ là một giấc mộng dài,kẻ vốn không ham muốn gì cũng bị ép phải nhuốm đầy mùi tiền…
Mỗi người có một mục tiêu, nhưng chẳng ai đạt được như ý nguyện.Vì một đêm ân sủng, có người đánh đổi cả đời;mà nếu không cầu, chờ đợi họ cũng chỉ là cái chết chẳng thể tránh.
“Bệ hạ, Người từng hối hận chưa?”“Ta đã hối hận vô số lần, nhưng ai cũng lặp đi lặp lại mà nói với ta, đời này qua đời khác đều là như thế.”
Ánh mắt bà nhìn ta chứa cả sự buông xuôi lẫn không cam tâm:“Nhưng, Tiểu Muôi, ta muốn nói với ngươi — điều đó vốn không nên như vậy. Không phải kết cục mà mọi người đều mặc kệ trôi đến là đúng. Ngươi hãy thay ta mà nhìn xem, sẽ có người bước ra được một con đường khác.”
Ta tin lời Lan Thái phi, chỉ sợ mình không chờ được đến ngày ấy.Nhưng ta tin, chắc chắn sẽ có một ngày như thế.Chúng ta sẽ có thể, như nam nhân, dựa vào học thức và tài năng của chính mình để mưu sinh,chứ không phải dựa vào việc bám víu người khác mà sống.
-Hoàn-