13.
Ta đến trễ một chút, liền bị Thái thượng hoàng trêu.Tâm trạng không tốt, ta chẳng muốn đáp.
“Sao thế? Không ngủ được à?”
Ta lén ngáp một cái, đi xuống bậc thềm.Ông lại chê ta yếu ớt, rồi vừa đi vừa kể chuyện về cụ nội.
Nói cụ nội tuy sinh trong giàu sang nhưng ra chiến trường vẫn sống như binh sĩ thường, không đòi ăn riêng.Nói cụ nội văn võ toàn tài, thay ông nam chinh bắc chiến, mở rộng bản đồ Đại Ngu thêm một phần năm.Rồi không quên tranh thủ kể công bản thân, không ngừng tự khen.
Có lẽ đây là lợi thế của người sống lâu — trong đời luôn có vài chuyện đáng kể.
Ta nói:“Cụ nội thần thiếp làm được như thế, chẳng hay bệ hạ cũng có thể không?”
Thái thượng hoàng sững lại, rồi đáp:“Quân tử không đứng dưới tường nguy, trẫm là quân vương một nước, sao có thể mạo hiểm như vậy?”
Ồ, nghĩa là không thể, ta hiểu rồi.
“Ngươi chớp mắt làm gì? Chẳng lẽ cho rằng đây là cái cớ của trẫm?”“Bệ hạ sao lại nghĩ thần thiếp nghĩ vậy, người làm sao kiềm được không chớp mắt chứ?”“Ngươi cái nha đầu này!”
Đi đến chỗ ở của Du Quý Thái phi và các vị khác, rồi nhập chung đoàn.Người càng lúc càng đông, trời cũng dần sáng.
Bình minh trong cung và ở Xuân Hòa Viên chẳng khác gì, vẫn là mặt trời ấy thôi.Thái thượng hoàng bỗng ngâm:“Thái dương sơ xuất quang hạc hạc, thiên sơn vạn sơn như hỏa phát.”
Du Quý Thái phi lập tức nối câu tiếp, rồi cả nhóm bắt đầu đối thơ qua lại.Ta thì ngơ ngác — một bình minh thì có gì mà cảm khái?Bình minh hôm nay, hôm qua, hay ngày mai cũng giống nhau thôi.
Vì ta cứ im lặng, Thái thượng hoàng sớm chú ý thấy sự lạc lõng của ta.“Tiểu Muôi không có gì muốn nói sao?”
Ta cố lục lọi trong đầu, nhưng mấy câu biết được họ đã nói hết.Lúc này mấy ánh mắt đều đổ dồn, ta theo bản năng lùi một bước — đáng sợ thật.
Lan Thái phi thương ta nhất, định giúp ta nói đỡ, nhưng Thái thượng hoàng không buông tha, còn nghiêm hơn cả nữ phu tử khi ta đi học.Cuối cùng ta chỉ có thể cúi đầu, nhận mình vô tài.
Thái thượng hoàng lắc đầu:“Tiếc thay huyết mạch Cảnh Minh lại sinh ra một nha đầu văn không xong, võ cũng chẳng được như ngươi!”
Lại một ngày bị chê, ta cũng quen rồi.
“Tiểu Muôi tuổi còn nhỏ, bệ hạ sao lại nói nặng thế?”
Lan Thái phi vừa nói, các vị nương nương khác cũng đồng loạt bênh vực, cho rằng Thái thượng hoàng quá nghiêm khắc với ta.
Ông tức đến mức vung tay áo bỏ đi, không còn tâm trạng ngâm thơ đối câu.
Lan Thái phi xoa đầu ta, khẽ nói:“Không sao, bệ hạ vốn tính vậy, đừng để trong lòng.”
Ta liếc nhìn bóng lưng ông — nếu không phải biết chọn chỗ đầu thai, với tính khí này chắc đã bị người ta đè đầu đánh từ lâu.Không giận, không giận, giận sinh bệnh thì chẳng ai thay ta chịu.
14.
Yến Trung Thu, nói là bữa tiệc gia đình đơn giản, nhưng chuyện của hoàng gia thì nào có gì đơn giản — đưa mắt nhìn ra toàn là người.
Ban đầu ta ngồi cạnh Lan Thái phi, vừa ăn uống vui vẻ vừa xem ca vũ.Ai ngờ Thái thượng hoàng lại đột ngột bảo ta qua gắp món cho ông.
Ta vừa đứng lên liền cảm giác khắp điện mọi ánh mắt đều đổ về phía mình, không kìm được phải bước nhanh hơn.May mà đây không phải lần đầu ta gắp món cho Thái thượng hoàng, hơn nữa người lớn tuổi ăn không nhiều nên cũng không khó.Nhưng đã gắp món thì không thể ngồi, cũng không thể tự ăn, lại càng không thể chuyên tâm xem ca múa.
Trong lòng bực bội, tay vẫn ngoan ngoãn gắp miếng bánh mềm vàng ngọc mà Thái thượng hoàng vừa liếc qua, đặt vào đĩa ông.Đợi ông ăn gần xong mới cho ta lui, khi ấy đồ ăn của ta cũng nguội cả rồi.Ta vỗ nhẹ vào chân, mượn cớ thay y phục để ra ngoài ăn riêng.
Gió thu thổi lồng lộng, mát rượi.Ta ngồi ở đình hóng mát chờ Phán Nhi mang điểm tâm tới, nhưng lại gặp khách không mời.
Người đến là Thế tử phi của Vương phủ Dự.Nghe nàng tự báo danh, ta mới phản ứng — hóa ra là đường cô của ta.
Ngày trước ta cũng từng gặp vị đường cô này, khi ấy nàng là người được mọi người vây quanh, luôn ngồi ở chỗ cao nhất.Còn ta, một đứa cháu thứ cuối chi, chẳng chen nổi vào vòng của họ.
Nay nàng lại hành lễ với ta, ta cũng vội vàng đáp lễ, nhưng nàng tránh sang bên.Hóa ra nàng không hành lễ với ta, mà là với Thái thượng hoàng đứng sau lưng ta.
Trước khi xuất giá, giá trị của ta đến từ phụ thân; còn nay, giá trị ấy đến từ Thái thượng hoàng, còn bản thân ta thì chẳng quan trọng.Ta gượng cười, không hiểu sao nàng cũng ra đây, lại đúng lúc gặp ta.
Nàng mở lời trước:“Phụ mẫu ngươi vẫn luôn lo cho ngươi, đặc biệt nhờ ta đến xem tình hình.”
Hai chữ “phụ mẫu” chạm đến nơi mềm yếu nhất trong lòng ta.Phụ thân vốn mang chút ngạo khí của kẻ sĩ, mẫu thân thì thẳng tính, ghét giả lả xu nịnh.Ta không dám tưởng tượng họ mang tâm trạng thế nào khi phải tìm đến Thế tử phi nhờ cậy.
“Thái thượng hoàng nhân hậu, đối với thần thiếp rất tốt. Phụ mẫu ta vẫn khỏe chứ?”
Thế tử phi gật đầu:“Họ chỉ lo cho ngươi.”
Ta cụp mắt xuống, ngàn lời nghẹn nơi cổ họng, đối diện nàng lại chẳng nói nổi câu nào.
Thế tử phi thân thiết vén mấy sợi tóc bên thái dương ta:“Làm cha mẹ chỉ mong con sống tốt. Ngươi tốt thì họ mới yên lòng.”
Một khi bước vào cửa hầu phủ đã sâu như biển, huống hồ đây là hậu cung.Du Quý Thái phi từng nói, bà mười bốn tuổi đã hầu Thái thượng hoàng, suốt hơn sáu mươi năm chưa từng về nhà, ngay cả dung mạo phụ mẫu cũng nhớ không rõ.
Khi ấy ta nghe thấy bi thương, nay mới thật sự thấm thía.
Ta còn định nói thêm vài câu thì Phán Nhi mang điểm tâm tới, theo sau là đại thái giám thân cận của Thái thượng hoàng.
“Bệ hạ nghe nói ngài ở đây, đặc biệt bảo nô tài mang món anh đào chiên ngài thích, nói rằng lúc nãy trên tiệc ngài ăn chẳng được mấy.”
Ta vì sao ăn chẳng được mấy, Thái thượng hoàng lại không biết sao?Ta chẳng thể vừa gắp món cho ông vừa nhét vào miệng mình được.Dù không cần mặt mũi, ta vẫn cần cái mạng.
“Tạ bệ hạ thương xót.”
Khi món anh đào chiên được bày ra, ta vô tình thấy ánh mắt của Thế tử phi, trong đó bỗng thêm mấy phần kính trọng.Nếu ta đoán không nhầm, nàng đang thầm thán phục sự khéo léo chịu đựng của ta, đến cả lão nhân bảy tám mươi cũng nắm được.
Quả nhiên, khi người của Thái thượng hoàng vừa lui, nàng đã hạ giọng hỏi xem nữ phu tử dạy ta là người thế nào, lời lẽ còn bóng gió muốn mời về dạy con gái mình.
Ta thầm bối rối — có lẽ mình vừa vô tình khiến vị phu tử nghiêm chỉnh kia dính chuyện ngoài ý muốn.
“Tiểu chủ, chúng ta đều là người một nhà, có gì không thể nói?”
Ta đành có lỗi với phu tử, nhưng vẫn khéo léo nói vài câu, để hạ bớt mong đợi của Thế tử phi.
“Nếu đứa muội chẳng ra gì của ta học được một hai phần mười của ngươi, ta đã yên tâm.”
Vậy thì thà đừng!Thái thượng hoàng còn chê ta là phế vật vô dụng, nếu biết chắt của ông còn kém hơn ta, e rằng tức đến nổ tung.
15.
Những ngày ở Xuân Hòa Viên là sự đan xen giữa khổ và vui: chỉ cần vượt qua được những ý tưởng kỳ quái của Thái thượng hoàng, phần còn lại đều thoải mái.
Nhưng lần tuyết đầu tiên rơi vào mùa đông, Tú Thái phi đổ bệnh.Thái y không thiếu, nhưng bệnh của bà càng ngày càng nặng.
Ta đến thăm, bà không cho vào, nói sợ ta lây bệnh, giục ta về giữ ấm.Ôm lò sưởi tay, ta quay sang thăm Du Quý Thái phi ở bên cạnh.Ở cửa, ta đứng sưởi một lúc mới dám bước vào.
Thấy ta như vậy, Du Quý Thái phi cười, mời ta ăn hạt dẻ nướng.Khi ta dò hỏi bệnh tình của Tú Thái phi, nụ cười trên mặt bà dần tắt, thay bằng vẻ lo lắng.
“Tuổi già rồi, chỉ sơ sẩy chút là một trận bệnh đủ lấy mạng.”
Ta giật mình:“Chẳng phải còn có Thái y sao?”
“Thái y đâu phải thần tiên. Sinh lão bệnh tử, ở tuổi bọn ta sớm đã nhìn quen.”
Cả vị ngọt bùi của hạt dẻ cũng hóa nhạt nhẽo trong miệng.Du Quý Thái phi nắm tay ta:“Bởi thế Thái thượng hoàng mới bắt ngươi rèn luyện, thân thể khỏe thì ít bệnh.”
Rồi câu chuyện kéo sang Thất hoàng tử đoản mệnh của bà, khiến bà rơi nước mắt.“Đứa bé ấy sinh ra đã yếu, ta vất vả nuôi đến mười tuổi, đang trông nó lớn lên thì năm đó cung xuất hiện dịch đậu mùa…”
Ta vội ngồi sát bên an ủi.Sau nửa năm sống chung, ta cũng biết ít nhiều về quá khứ của các nương nương.Trừ Lương Thái tần, các vị khác đều từng có con, nhưng phần lớn vì biến cố mà chẳng giữ được.Đôi khi, sống lâu lại là một lời nguyền.
Tú Thái phi không qua khỏi, mất vào đêm mùng Ba tháng Chạp.Thái thượng hoàng truy phong bà thành Quý Thái phi, coi như sinh vinh tử ai.
Di ngôn của bà không nhiều, truyền qua tay cung nữ hầu cận, đa phần để lại cho Thái thượng hoàng.Nhưng hơn nửa của hồi môn bà lại để cho ta.
Ta bỗng chốc giàu có, nhưng chẳng có mảy may vui sướng.Nhìn đống đồ ấy, ta như thấy trọn một đời cung nữ tử chẳng làm chủ được thân, vẻ hào nhoáng thấm đẫm vị đắng.
Trong tang lễ, Văn Thái tần đau buồn ngã quỵ, rồi chẳng bao giờ tỉnh lại nữa.