【Quản lý Lâm, ấm ức cho cô rồi phải không? Vương tổng kiểu lãnh đạo đó, chẳng đáng để cô bán mạng. Tôi đã thay cô dằn mặt ông ta rồi, yên tâm đi, dự án này ngoài cô ra, không ai tiếp quản nổi.】
Nhìn chằm chằm vào màn hình điện thoại, trong lòng tôi dâng lên một dòng ấm áp.Năm năm qua, hóa ra cũng không phải là hoàn toàn uổng phí.
Sáng hôm sau, Vương tổng xuất hiện trước cửa văn phòng tôi.Đây là lần đầu tiên ông ta chủ động tìm đến.
Sắc mặt ông ta vô cùng khó coi, bọng mắt sưng húp, tóc tai rối bời, chẳng còn chút phong độ nào của ngày trước.Ông ta bảo mọi người ra ngoài, tự tay đóng cửa lại.
“Lâm Vãn,” ông ta hít sâu một hơi, giọng khàn đặc, “dự án của khách hàng A… cô phải đi xử lý một chuyến.”
Tôi ngẩng đầu, nhìn thẳng ông ta, giọng điệu lạnh lùng:“Vương tổng, hiện giờ tôi chỉ phụ trách sắp xếp hồ sơ và duyệt báo cáo nhật ký của nhóm, đó là công việc chính tay ngài phân công. Dự án của khách hàng A đã không còn nằm trong phạm vi trách nhiệm của tôi.”
“Cô…!” Nắm đấm của ông ta siết chặt, kêu răng rắc, gân xanh nổi hằn ở thái dương. “Đừng quên, cô vẫn là nhân viên của công ty này!”
“Tôi tất nhiên nhớ rất rõ.” – tôi đáp lại không chút dao động.“Chính vì thế, tôi mới tuân thủ nghiêm ngặt sự phân công chức trách. Bất cứ việc gì vượt ngoài phạm vi công việc của tôi, cần phải nộp đơn xin hỗ trợ liên phòng ban, trong đó ghi rõ nội dung, thời lượng và mức thù lao.Ngoài ra, dự án này hiển nhiên phải làm ngoài giờ, nên cũng cần thêm một đơn xin tăng ca.”
Cả người Vương tổng run bần bật vì tức giận, ông ta trừng tôi như muốn nuốt chửng, ánh mắt sắc lạnh như dao, như thể muốn dùng ánh nhìn mà xẻ tôi thành từng mảnh.
Nhưng cuối cùng, ông ta vẫn phải nén giận.Vì muốn giữ lại khách hàng trị giá hàng chục triệu, ông ta buộc phải cúi đầu.
“Được!” — từ kẽ răng, ông ta gằn ra một chữ, giọng run lên vì tức tối. — “Tôi duyệt cho cô! Cô muốn bao nhiêu tiền!”
Ông ta vẫn nghĩ tôi còn là Lâm Vãn ngày trước, người có thể dễ dàng bị một cục tiền dỗ dành, bịp bợm.
Tôi bật cười.
“Tiền, tất nhiên là cần. Nhưng quan trọng hơn, là giá trị công việc của tôi phải được tôn trọng. Ngày đó ngài trừ sáu vạn tiền hoa hồng của tôi, nói lý do là ‘quy định công ty’. Vậy bây giờ ngài muốn tôi đi xử lý đống hỗn loạn này, chẳng phải cũng nên cho tôi một ‘lời giải thích và sự bồi thường hợp lý’ sao?”
Tôi cố ý nhấn mạnh hai chữ ‘hợp lý’.
Sắc mặt Vương tổng ngay lập tức xấu xí tột cùng.Ông ta hiểu rõ, tôi đang lấy gậy ông đập lưng ông, buộc ông phải trả giá cho quyết định năm đó.
Ánh mắt ông ta như muốn thiêu đốt, lồng ngực phập phồng dữ dội, không khí trong văn phòng nặng nề đến mức ngưng đọng.
Lần đầu tiên, ông ta nhận ra — người nữ cấp dưới mà ông ta từng tưởng có thể tùy ý thao túng, đã biến thành một đối thủ mà ông ta không còn chút khả năng khống chế nào.
Ông ta rơi vào im lặng.Còn tôi, chỉ việc bình thản chờ đợi.
Chờ đợi khoảnh khắc, ông ta buộc phải cúi cái đầu ngạo mạn xuống.
5.
Vương tổng cuối cùng cũng phải nhượng bộ.Ông ta không thừa nhận sai lầm, mà lấy danh nghĩa “thưởng dự án đặc biệt của khách hàng A” để bảo tài vụ chuyển cho tôi một khoản tiền.Không hơn, không kém — đúng sáu vạn.
Tôi nhìn tin nhắn báo số tiền vào tài khoản, giống hệt lần trước, trong lòng lại dửng dưng không chút gợn sóng.Số tiền này vốn dĩ là của tôi, nay chỉ là trả lại mà thôi.
Vương tổng tưởng rằng chỉ cần ném tiền ra là có thể xoa dịu cơn giận của tôi, biến tôi quay lại làm con trâu kéo cối ngoan ngoãn, cắm đầu cắm cổ làm việc đến kiệt sức.Ông ta đúng là quá ngây thơ.
Tôi nhận tiền, và theo đúng thỏa thuận, đứng ra giải quyết khủng hoảng với khách hàng A.Dựa vào sự quen thuộc với dự án và mối quan hệ riêng với Lý tổng, tôi chỉ mất đúng hai ngày để chỉnh lý lại toàn bộ, còn đưa ra một phương án khắc phục khiến phía khách hàng vô cùng hài lòng.
Trong bữa tiệc, Lý tổng vỗ vai tôi, ngay trước mặt Vương tổng mà thẳng thắn nói:“Vương tổng à, công ty ông có được một nhân tài như Lâm Vãn, đó là phúc phận tu tám đời mà có. Ông phải biết dùng người cho đúng đấy!”
Vương tổng ngồi bên, cố gượng cười, mà biểu cảm trên mặt khó coi hơn cả khóc.
Khủng hoảng được dập tắt, nhưng tôi cũng không vì thế mà trở lại guồng “996” hay thậm chí “007” như trước.Tôi vẫn giữ nguyên tắc: đúng giờ đến, đúng giờ về; trong giờ làm việc thì tập trung cao độ, ngoài giờ thì mọi chuyện đều không liên quan đến tôi.
Cách làm của tôi như một hòn đá rơi xuống mặt hồ tĩnh lặng, tạo ra những vòng sóng lan rộng trong công ty.
“Nghe chưa? Lâm Vãn cứng rắn đối đầu Vương tổng, đòi lại được sáu vạn bị trừ trước kia đó!”“Thật hay giả thế? Ghê gớm vậy à! Cô ấy làm sao mà được?”“Dựa vào việc tan làm đúng giờ, làm gì cũng theo quy định! Khiến Vương tổng phát bực mà không làm gì được!”“Thì ra cách này thật sự hiệu quả à…”
Những câu chuyện xoay quanh việc tôi “tan làm đúng giờ” và “Vương tổng phải nhượng bộ” bắt đầu lan khắp mọi ngóc ngách trong công ty.
Rất nhiều nhân viên từng bị “văn hóa tăng ca” bào mòn đã lâu, ánh mắt nhìn tôi từ ngờ vực, khó hiểu dần chuyển thành khâm phục, thậm chí là háo hức muốn thử.Bắt đầu có người học theo, lén lút tan làm đúng giờ.
Vương tổng phát hiện, nổi giận đùng đùng, mắng mỏ trong mấy cuộc họp liên tiếp, nhưng hiệu quả chẳng đáng kể.Bởi vì có “tấm gương thành công” là tôi đứng đó, uy nghiêm của ông ta đã rơi rụng quá nửa.
Ông ta không thể đuổi việc tôi — bởi khách hàng cốt lõi nằm trong tay tôi.Ông ta cũng chẳng thể dùng chiêu trừ tiền để hù dọa nữa — vì tôi đã chứng minh rõ ràng, “sợ bị trừ tiền” chỉ khiến tôi càng bám chặt quy tắc, và cuối cùng chính ông ta mới là người đau đầu.
“Văn hóa tăng ca” của công ty đang dần dần tan rã trong im lặng.Đến giờ tan ca, một nửa nhân viên đã rời đi, số còn lại cũng chẳng còn tâm trí làm việc, tinh thần tập thể rơi xuống mức thấp chưa từng có.
Vương tổng bắt đầu thấy hoảng loạn.Đội ngũ “sói săn mồi” mà ông ta luôn tự hào, đang biến thành một bầy “cừu non chấm công đúng giờ”.
Nhưng với tôi, thế vẫn chưa đủ.Tôi muốn hủy diệt tận gốc cái nền móng mà ông ta dựa vào để tồn tại.
Một buổi tối, tôi lập một tài khoản mạng xã hội ẩn danh.Sau đó, tôi viết một bài dài dưới góc nhìn của một “người ngoài cuộc”.Tiêu đề là — “Khi ‘con thiêu thân cày cuốc’ bắt đầu tan làm đúng giờ, ông chủ còn cuống hơn bất kỳ ai”.
Bài viết kể chi tiết câu chuyện về một nhân viên từng dốc sức cống hiến cho công ty, cuối cùng chỉ vì một lần nghỉ chẳng đáng kể mà bị ông chủ tàn nhẫn cắt mất khoản hoa hồng lớn.Quá đau lòng, cô ấy lựa chọn phản kháng bằng một hình thức “đình công hợp pháp” — tan làm đúng giờ, bám sát quy định.
Trong bài, tôi không hề nêu tên công ty hay cá nhân nào.Nhưng những chi tiết như “sáu vạn hoa hồng”, “mẹ bị bệnh”, “tấm bằng khen giả tạo”, “ông chủ bị mắc kẹt trong chính quy tắc của mình”… bất cứ ai trong công ty đọc qua, đều lập tức hiểu rõ, đó chính là câu chuyện của chúng tôi.
Cuối bài viết, tôi cố tình nêu ra vài câu hỏi gợi suy ngẫm:
“Khi sự cống hiến bị coi là lẽ đương nhiên, khi sự vắt kiệt sức lao động được đóng gói thành văn hóa doanh nghiệp — thì những người làm công ngoài nhẫn nhịn và từ chức, còn có thể làm gì khác?”
“Dùng chính quy tắc để chống lại bất công — đó là chiến thắng của người đi làm, hay là nỗi bi ai của cả môi trường làm việc?”
Bài viết giống như một quả bom hạng nặng, nhanh chóng bùng nổ trên mạng.Tôi chia sẻ nó vào vài hội nhóm và diễn đàn về nghề nghiệp.Chỉ sau một đêm, lượt đọc đã vượt mốc mười vạn, phần bình luận ken đặc những tiếng đồng cảm của giới làm công:
“Má ơi! Đây chẳng phải là ông chủ nhà tôi sao? Giống y chang!”“Đã quá! Phải trị bọn hút máu tư bản này đúng kiểu vậy mới sướng!”“Cầu xin phần tiếp theo! Muốn xem ông sếp đó rơi vào kết cục thế nào!”
Ngày hôm sau, bài viết không ngoài dự đoán, lan truyền như bão trong nội bộ công ty.Các nhóm chat của công ty nổ tung, nhân viên bàn tán rầm rộ, sự bất mãn với Vương tổng bùng lên tới đỉnh điểm chưa từng có.
Vương tổng biết tin, giận dữ phát cuồng.Ông ta xông thẳng vào phòng làm việc của chúng tôi, ném mạnh chiếc điện thoại xuống bàn, trên màn hình vẫn hiển thị bài viết tôi đăng.
“Là ai làm? Lôi ra ngay! HR! Mau điều tra cho tôi! Bắt bằng được kẻ nào dám đâm sau lưng trong bóng tối này!”
Ông ta giống hệt một con sư tử bị chọc giận, gào thét đến mất kiểm soát.
Bộ phận HR run rẩy vâng lệnh, nhưng kết cục đã định sẵn — bọn họ chẳng thể tìm ra gì.Tài khoản ẩn danh của tôi kín kẽ không kẽ hở, mà câu chuyện trong bài lại mang tính phổ quát cực cao, ông ta không thể bấu víu vào bất cứ chứng cứ nào.
Điều khiến Vương tổng càng thêm rối loạn là: hòm thư của phòng nhân sự bắt đầu nhận được từng cơn mưa email nặc danh.
Có người nặc danh tố cáo công ty ép buộc tăng ca mà không trả lương.Có người tố cáo Vương tổng cắt xén tiền thưởng hiệu suất của nhân viên.Cũng có người gửi thư hỏi, nếu muốn khởi kiện lao động, cần chuẩn bị những bằng chứng gì.
Toàn bộ công ty rơi vào trạng thái hoang mang, lòng người bất ổn, ngầm dậy sóng dữ dội.
Để dập tắt dư luận, giữ vững tinh thần nhân viên, Vương tổng vội vàng triệu tập một cuộc họp toàn thể.Ông ta đứng trên bục, cố gắng dùng mấy câu quen thuộc kiểu:“Chúng ta là một gia đình”,“Công ty chính là con thuyền chở tất cả các bạn”…để xoa dịu nhân tâm.
Nhưng lúc này, những lời đó nghe sao mà nhạt nhẽo, vô dụng đến nực cười.Phía dưới, ánh mắt của nhân viên đã không còn sự sùng bái và kính sợ như trước.Thay vào đó, là nghi ngờ, giễu cợt và thờ ơ.
Tôi ngồi ở góc xa nhất của hội trường, lặng lẽ nhìn người đàn ông trên bục — lo lắng, bất an, ngoài mạnh trong yếu.
Vương tổng, ông thấy chưa?Ngọn lửa do chính tay ông châm lên, giờ đã thiêu thẳng vào thân ông rồi.
Ván cờ này — ông đã thua, và thua hoàn toàn.